Full text |
foons beschikbaar voor de bezoekers. Sommigen stellen gratis brief-
papier ten dienste in speciale schrijfkamers. „Men vindt ook wel eens
een notaris die zijn bureel in een der kleinere lokaaltjes heeft. Men
neme echter in acht dat een notaris in Amerika niet het voorhistorisch,
plechtig wonder is dat we onder dien naam ten onzent kennen.
De amerikaansche boekerij is vooral een uitleen-instelling : het
open shelj-systeem speelt daarin een groote rol. Het staat aan ieder
vrij de boeken uit de rekken te halen en te ontleenen zonder formalitei-
ten bijna. Het is hier de plaats niet om de voor- en nadeelen van het
open shelf-systeem te bepleiten: voor het doel der bibliotheken in dit
land, het grootst mogelijk aantal uitleeningen, is het onmisbaar. Er
gaan meer boeken verloren, ze zijn meer uit hun plaats, maar ze worden
meer gelezen. Verleden eeuw begreep men de taak van den bibliothe-
caris als die van den bewaarder der boeken, deze eeuw gelast hem er
mede de boeken zooveel mogelijk het huis uit te jagen. Het is een ver-
heugende ondervinding des avonds in een kleine hulpbibliotheek bin-
nen te vallen en te zien hoe de jongens en meisjes der geburen érnstig
en bazig voor de half ontruimde schabben staan té discuteeren over de
waarde°der lectuur die ze in handen hebben. Ze kennen hun weg zoo
goed, de bedienden zijn hun vertrouwd en vriéndelijk, er is geen plech-
tigdoenerij, geen solemneele beroepspedanterie. Er wordt wellicht wat
te veel gegiggeld en gepraat, maar de boel draait lijk een splinternieuwe
tol en meer begeert het hart van den bibliothecaris niet.
De omzet der amerikaansche bibliotheek is dan ook veel grooter
dan die waaraan wij gewoon zijn. Een omzet van 2 uitleeningen per
hoofd bevolking wordt als klein beschouwd, 3 per kop is middelmatig;
in New York en Massachusetts is de omzet 4 boeken per hoofd en per
jaar. Het aantal boeken is vaak een meervoud van het bevolkingscijfer,
de bibliotheek van Cleveland (Ohio) die, voor 880.000 man, 800.000
boeken beschikbaar heeft, bereikte een omzet van 6 boeken per man.
Dit is te danken gedeeltelijk aan de snelheid waarmede de bestel-
lingen worden uitgevoerd, gedeeltelijk aan de wijze waarop de bib io-
theek tot den lezer komt. Is een boek na een kwartier tijds met besteld,
dan verzoeken zekere bibliotheken dat de lezer klacht mdiene. In New
York en enkele andere plaatsen wordt door lichtnummers aangeduid
of het bestelde boek beschikbaar is: naast het nummer van de plaats
van den besteller verschijnt zijn besteld boeknummer.
Het boek jaagt den lezer op : neem een stad van circa 400.ÜUU
inwoners als Seattle (Washington), zij beschikt over een geschonken
Carnegie-hoofdbibliotheek, over 7 hulplokalen en over 283 mtdeehngs-
posten. Al is een amerikaansche stad dan ook geographisch over een
veel grooter oppervlakte verspreid dan een europeesche toch heeft dit
geen verhouding met de werking van onze boekerijen., Op elke mm o
meer publieke plaats waar minstens tien personen van meer dan zestien-
jarigen ouderdom samen de aanvraag doen, kan een uit eeningspos |