Full text |
Buffinga, N.: Religie en Kunst. Amsterdam,
U. M. Holland, 1930, 98 blz.
Een keurig boekje uit de verzorgde reeks
van de U: M. Holland. Beschouwingen van
Christelijk stand punt over Religie en Kunst.
In den loop der eeuwen, aldus de schrij-
ver, is over de verhouding van religie en
kunst zeer verschillend gedacht, leder dezer
twee grootmachten op het gebied van het
geestesleven wordt op zichzelf reeds zeer on-
derscheiden beoordeeld, maar ook in haar
onderlinge verhouding is er een wijd uit-
eenloopende waardeering... Beiden kunnen
zij een bron van den zuiversten en rijksten
zegen zijn, maar van het ingrijpendste ver-
derf. _
De verhouding van den kunstenaar tot de
religie houdt Buffinga speciaal bezig I Het
leven sluit zich echter nooit op in een stel-
sel, meent hij, en vele menschen, ook kun-
stenaars, zijn beter dan hun leer.
Ceuleers, Jan; Frans Smekens: Pubeswee.
Een bundel verzen opgedragen aan alle
jonge menschen, 60 blz. Antwerpen, Loki,
1931.
Zin-looze rijmelarij is nog altijd geen
poëzie. Dat mocht Jan Ceuleers wel eens
bedenken. Het eenige vers dat er mee door
kan is dat wat aan het werk zijn titel gaf
«Pubeswee». Het overige is maakwerk.
Daarentegen heeft Frans Smekens onmis-
kenbaar dichterlijke gaven. « Impromptu », .
<< Als ’k eenzaam zit », « Rubicon » zijn goed,
terwijl «Dé 12 prozazangen in mineur aan
een meisje », ons verzoenen met de uitga-
ven van het boekje dat typografisch goed
verzorgd is.
Derniers, Frans: Van t klein Stedeke. Ant-
werpen, Jos. Janssens, 1930, 177 blz.
Demers die met zijn koloniaal tooneel suc-
ces mocht boeken, heeft een prettig boekje
vertellingen, herinneringen aan zijn geboor-
testad Diest, verzameld. Typische men-
schen heeft hij met genegen oogen gezien
en voor ons opgeroepen. Hij is een vertel-
1er,, verwant aan Claes en Thiry door het
milieu, een verteller die ons boeien kan.
Denucé, Jan: Kunstuitvoer in de 17® .-Eeuw
te Antwerpen. De Firma Forchoudt.
Antwerpen, De Sikkel, 1930, :16 blz.
fr. 18C|§|
Het werk van een geleerde, van teen
speurder en tevens het werk van iemand,
die groote liefde voedt voor Antwerpen m
het verleden en de kunst van de renaissance
in onze gewesten.
Reeds vroeger heeft Dr Denucé in het
Antwerpsch Archievenblad de inventarissen
medegedeeld van kunsthandelaars als de
Woel, Du Jou, de Bruyn, Musson, naar de
boedelspapieren van de Forchoudts overtref-
fen zoo in belang de vorige dat hij besloot
het materiaal chronologisch in regestenvorm
mede te deelen. Kunsthandel, schrijft Dr.
Denucé in zijn voorwoord, kunstuitvoer was
een oude traditie te Antwerpen. Heeft
men niet gesproken van scheepsvrachten
schilderijen die naar den vreemde uitge-
voerd werden?
«De handel in schilderijen, tapisserijen en
kunstwerk duurde nog lange jaren na het
economisch verval van Antwerpen in de
1 7® eeuw. De hier aangevoerde kargesoen-lijs-
ten bewijzen zulks op verrassende wijze.
Bestellingen uit de meeste landen blijven
talrijk toekomen ; tientallen van schilders
werken schier uitsluitend voor den uitvoer.
De Forchoudts bestellen bij hen goed en «ge-
meyn» werk. Ieder land verlangt min of
meer een bizonder genre : Spanje, maar
steeds kostelijke stukken, schilderijen en
plaatwerk; Portugal, meer heidensche, lief-
lijker, «plezante» tooneelen; Oostennjk-
Duitschland, landschappen, jachten, vooral
«bataillien» en «renconters», gevechten te
land en te water, «Turkenveldslagen.»
Zoo is de briefwisseling van de Forchoudts
dan meer dan een handelscorrespondentie,
leerrijk voor de echtheid van kunstwerken.
Een massa kopieën, besluit Dr Denuce,
werden de wereld ingezonden, maar steeds
met aanduiding van den kopist, van de sa-
menwerking van meester en leerling, jan
herstelde of geretoucheerde stukken Min-
der bekende namen komen met de. vleet
voor, sommigen verschenen hier vo°r e
eerstë maal; van allen leert men werk ken-
nen dat heelemaal nieuw is...
Voor de kunstliefhebbers is deze uitgave
van buitengewone beteekenis, een «aanvul-
ling van de Liggeren der Antwerpsche St.
Lucasgilde». Een onmisbaar werk voor mu-
sea, biblioteken en beoefenaars van kunst-
geschiedenis: . ‘ irSB. ■_
Ook leeken zullen er hun gading in vin-
den, in de argeloóze correspondentie worden
mensch en tijd prachtig weerspiegeld.
Dolinin, A. S. : Dostojewsky’s onsterfelijke
geliefde. Den Haag, J. Pbihp Krusemaa^
1930, 252 blz. fl- 2-90
Dit dagboek van Apollonia P. Soeslqwa is
voor de kennis van het leven en het werk
van den grooten Rus zeer belangrijk.
Een korten tijd was haar leven aan het
zijne verbonden, later ook aan dat van een
zijner bekende commentaristen Rozanow
Rozanow brengt een direct verband tus-
schen haar en de heldinnen uit Dostojew-
47 |