Full text |
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<text>
<p>en meester in den vollen zin des woords waren, zagen wij dat in Engeland eene Hooge Kamer, enkel uit edelieden bestaande, de strekkingen en eischen der burgers niet alleenlijk dwarsboomde maar soms ook vernietigde, terwijl de Duitsche burgerij de omwenteling van 1848 noodig had om iels in de politieke 'nachten te zeggen te hebben en de Fransche bourgeoisie na 1830, na 1848, niets anders overbleef dan zich in de armen van Napoleon, den allenheerscher, te werpen en hoegenaamd aan geene eigene regeering te denken had. Belgie is het luilekkerland der bourgeois. Maar voor de werklieden was het om het even wat ook de gevolgen der omwenteling waren. Zij staan in de maatschappij als een stand en alle standen 'werden slechts door hun zelven gered; I zij moeten ook zich zelven redden. Het bezwijken van den Belgischen Staat zou eene inlijving bij Frankrijk of bij Duitschland of een terugkeer onder den Hollandschen scepter hebben voor gevolg gehad. Van inlijving bij Engeland viel niet te denken, daar zou gansch Europa zich tegen verzet hebben. Jeanne d'Arc heeft niet alleenlijk het signaal gegeven tot het verjagen der Engelschen uit Frankrijk, maar hun ook voor goed van den Europeeschen</p>
<p>bodem verjaagd. Onder Holland's bestuur terug gekeerd, zouden onze werklieden het niet slechter gehad hebben als nu; bij Frankrijk ingelijfd zou hun stoffelijken toestand beter als thans en hunne revolutionnaire ontwikkeling meer gevoorderd geweest zijn, door Duitschland ingepalmd, zou het eindelijk ,door de schuld der geestelijkheid,op eene nieuwe scheuring of op eene totale verplettering uitgeloopen zijn; de toestand der werklieden ware dezelfde als nu, doch politiesch meer ontwikkeld, omdat zij de voordeelen zouden genoten hebben,die het verplichtend onderwijs sinds lang aan de Duitschers schenkt. Als onderdanen van een dezer twee rijken bezaten zij sinds lang het stemrecht, wat zij in het door hun vrij gevochten Belgie ontberen en wellicht nog voor lang.</p>
</text>
|